Opublikowano: 02 Września 2026 • Autor: Mgr farm. Joanna Kaczmarek
Wśród dziesiątek substancji rozważanych w kontekście ochrony układu nerwowego, kwas alfa-liponowy (ALA) i benfotiamina posiadają najbogatszą dokumentację w postaci randomizowanych badań klinicznych z podwójną ślepą próbą.
Kwas tiooktowy (ALA) jest unikalnym przeciwutleniaczem, ponieważ w przeciwieństwie do witaminy C (rozpuszczalnej wyłącznie w wodzie) czy witaminy E (rozpuszczalnej w tłuszczach), działa w obu tych środowiskach. Umożliwia mu to bezproblemowe przekraczanie bariery krew-nerw i neutralizację wolnych rodników bezpośrednio wewnątrz cytoplazmy neuronów oraz w błonach komórek Schwanna.
Badania kliniczne ALADIN (Alpha-Lipoic Acid in Diabetic Neuropathy) oraz badanie SYDNEY wykazały, że doustna podaż 600 mg ALA na czczo istotnie zmniejsza nasilenie parestezji (pieczenia, kłucia i mrowienia) już po kilku tygodniach regularnego stosowania.
Zwykła tiamina słabo penetruje tkanki nerwowe. Benfotiamina – jej syntetyczna, lipidowa pochodna – cechuje się ponad 5-krotnie wyższą biodostępnością. W organizmie aktywuje enzym transketolazę, który przekierowuje nadmiar metabolitów glukozy na bezpieczny szlak pentozofosforanowy, chroniąc białka nerwów przed niszczącym procesem zaawansowanej glikacji (AGEs).
Aby kwas alfa-liponowy został wchłonięty w maksymalnym stopniu, zaleca się przyjmowanie go rano na czczo, minimum 30 minut przed posiłkiem lub 2 godziny po jedzeniu, popijając wyłącznie niegazowaną wodą.